Jak zmienić tradycyjną infrastrukturę telefoniczną na telefonię IP

0

Migracja z istniejących analogowych/cyfrowych systemów telefonicznych na systemy telefonii IP jest tematem, z którym styka się obecnie wiele firm. W tym artykule chcemy przedstawić różne aspekty, na które należy zwrócić uwagę podczas takiej migracji bez względu na wielkość firmy.

Oczywiście najłatwiej jest wprowadzić takie rozwiązania w instytucjach, które implementują rozwiązania informatyczne od podstaw, co może wynikać z etapu rozwoju firmy lub też przeprowadzki do nowego biura. Firmy, które mają już działające infrastrukturę, stoją przed koniecznością migracji systemów klasycznych do świata telefonii IP, która pozwoli na wprowadzenie wielu zintegrowanych kanałów komunikacyjnych.

Kompleksowa migracja do systemów telefonii IP pozwala na szybszy zwrot inwestycji, ponieważ znaczna część oszczędności wynika z kosztów utrzymania systemów. Nie oznacza to jednak, że muszą one wymienić od razu cały sprzęt, jaki został u nich zaimplementowany. Bardzo często taka migracja odbywa się stopniowo, umożliwiając przechodzenie do nowoczesnych systemów w pierwszej kolejności tam, gdzie modernizacja systemu jest już wymagana. Opóźnia to inwestycję, a konsekwencji opóźnia uzyskanie potencjalnych korzyści, jakie niesie za sobą ta migracja.

Korzyści z Unified Communications
Klienci, dokonując wyboru systemu telefonii IP, muszą przede wszystkim podjąć decyzję czy zależy im na stworzeniu tylko zwykłego środowiska telefonicznego czy też woleliby wdrożyć nowoczesną platformę komunikacyjną, która zapewni przewagę konkurencyjną i usprawni procesy biznesowe w przypadku kontaktów wewnątrz jak i na zewnątrz firmy.

Nowoczesna platforma Unified Communications to nie tylko telefonia. To wiele kanałów komunikacyjnych wykorzystujących tę sama infrastrukturę do przesyłu danych. Umożliwia dostęp z różnych urządzeń końcowych, aby zapewnić użytkownikowi jak największą funkcjonalności niezależnie od jego lokalizacji. Stosowanie rozwiązań Unified Communications wpływa zarówno na zmniejszenie kosztów związanych z komunikacją jak i poprawia efektywność pracy w firmie. Oszczędności wynikają z niższych kosztów połączeń telefonicznych, z racji wykorzystania korporacyjnej sieci IP do przesyłania połączeń, zarówno międzystrefowych jak i międzynarodowych. Jeszcze istotniejszym czynnikiem są mniejsze koszty administracji, zarządzania i utrzymania takich rozwiązań. Wynika to z architektury nowoczesnych rozwiązań Unified Communications, które pozwalają zastąpić wiele z reguły niezależnych systemów telefonicznych – jednym, rozproszonym systemem, który jest prostszy w zarządzaniu i tańszy w instalacji. Wiele procesów związanych z modyfikacjami ustawień profilu pracownika jest wykonywanych automatycznie bez udziału administratora systemu, co zmniejsza nakład pracy jak i poprawia elastyczność pracy systemu i szybkość dostosowania go do ciągle zmieniających się potrzeb użytkownika.

Przygotowania do wdrożenia
W przypadku decyzji o migracji do nowoczesnego systemu komunikacji osoby odpowiedzialne za je podjęcie od strony biznesowej, jak i technicznej, muszą sobie zadać kilka podstawowych pytań.

Biznes:

  1. Jak system komunikacyjny będzie wspierał procesy biznesowe w firmie?
  2. Czy chcemy integracji z aplikacjami biznesowymi? Które aplikacje warto integrować z systemem komunikacyjnym?

Technika:

  1. Czy sieć IP jest gotowa na wdrożenie nowego systemu, który będzie przenosił rozmowy telefoniczne? Przede należy sprawdzić, czy sieć jest przygotowana do zaimplementowania mechanizmów Quality of Service (QoS)?
  2. W przypadku dużej liczby telefonów, czy mamy urządzenia przygotowane do technologii Power over Ethernet, czyli zasilania telefonów z przełączników sieciowych poprzez kabel Ethernet?
  3. Jak dużo użytkowników telefonów jest w sieci?
  4. Jaka jest topologia sieci, czy jest to firma jedno czy wielo oddziałowa?
  5. Jakie aplikacje telefoniczne są wykorzystywane w firmie – poczta głosowa, IVR (Interactive Voice Response), systemy konferencyjne?

W artykule skupimy się tylko na części przeznaczonej dla osób technicznych, które będą podejmowały działania związane z przygotowaniem sieci IP do wdrożenia, jak również będą nadzorować wdrażanie takiego systemu.

Przygotowując się do wdrożenia, należy przede wszystkim spojrzeć na infrastrukturę występującą w firmie, czyli jakiej klasy przełączniki oraz jakie routery są używane w firmie i czy urządzenia te wspierają mechanizmy Quality of Service wymagane przez systemy telefonii IP, np. markowanie pakietów, ustalenie priorytetu głosu, wsparcie QoS dla innych aplikacji także ważnych z punktu widzenia firmy. W przypadku, gdy inwentaryzacja sprzętu jak i oprogramowania wykaże, że posiadamy sprzęt, który nie spełnia wymogów stawianych przez systemy telefonii IP, musi zostać podjęta decyzja o migracji w kierunku nowszej platformy.

System telefoniczny IP w małej firmie zatrudniającej od 5 do 10 osób prawdopodobnie będzie działać bez większych przeszkód na starszej klasie sprzętu, nawet bez skonfigurowanych mechanizmów Quality of Service. Jednak w dużych firmach mogą w takiej sytuacji występować przypadki przerywania rozmów telefonicznych lub pogorszenie jakości głosu. Problemy mogą być na tyle poważne, że system telefoniczny nie będzie spełniać swojej podstawowej roli, jaką jest efektywna wymiana informacji.

Zasilanie
Należy pamiętać także o takich mechanizmach, jak zasilanie bezpośrednio z sieci komputerowej, czyli Power over Ethernet (PoE). W przypadku dużych firm lub dużej liczby użytkowników w jednej lokalizacji, do stanowisk pracy doprowadzony jest jeden przewód, który służy do podłączenia telefonu i komputera. W ten sposób ogranicza się liczbę kabli, nie trzeba przygotowywać dodatkowego zasilania do telefonu, jak i nie jest konieczna rozbudowa samego okablowania w budynku.

Jeśli nie chcemy wykorzystywać mechanizmów PoE, należy pamiętać o odpowiedniej liczbie wolnych portów Ethernet na przełącznikach LAN, (większej niż jest podłączonych komputerów do sieci firmowej). Wiąże się to z reguły ze zdublowaniem liczby przełączników, co może dodatkowo podnieść koszt inwestycji. Obecnie, jeśli decydujemy się na wymianę sieci LAN w firmie, nowe przełączniki powinny już obsługiwać PoE lub mieć możliwość rozbudowy do takiej funkcjonalności w przyszłości.

Analiza istniejącego systemu telefonicznego
Jeśli inwentaryzacja została przeprowadzona i mamy już decyzję, że sieć IP wspiera transmisję głosu, lub zapadła decyzja o wymianie sieci podczas wdrożenia telefonii IP, możemy przejść do kolejnego etapu, jakim jest przyjrzenie się istniejącemu systemowi telefonicznemu w firmie.

W tym celu należy przeprowadzić inwentaryzację zasobów w firmie, czyli liczby telefonów i faksów w każdej z lokalizacji, rodzaju aplikacji telefonicznych wykorzystywanych przez użytkowników i liczby użytkowników korzystających z tych aplikacji. Dokonując inwentaryzacji systemu, należy również wziąć pod uwagę czy firma korzysta ze skrzynek poczty głosowej, usług IVR, call center czy też używa systemów telekonferencyjnych. Ważna jest również liczba łączy analogowych lub cyfrowych zapewniających dostęp do publicznej sieci telefonicznej w każdej z lokalizacji.

Projektowanie

Jeśli inwentaryzacja sieci, jak i istniejących systemów telefonicznych, została już przeprowadzona, możemy przystąpić do projektowania systemu telefonicznego. W tym wypadku rozpoczynamy także od sieci IP.

Musimy przewidzieć odpowiednią adresację IP dla systemu telefonicznego, najlepiej charakterystyczną i różniącą się od zakresów sieci komputerowej. Jest to konieczne w przypadku dużych systemów telefonicznych w firmach wielooddziałowych jak i istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa i inżynierii ruchu IP.

Powinniśmy pamiętać o bezpieczeństwie systemu odpowiedzialnego za zestawianie połączeń telefonicznych i zabezpieczeniu przed nieautoryzowanym dostępem, gdyż może to grozić paraliżem komunikacyjnym w firmie lub nadużyciami, np. przekierowaniem rozmów na numery 0700 lub połączenia międzynarodowe.

System telefoniczny powinien zapewnić możliwość szybkiego i niezawodnego zestawiania połączeń, łatwego wdrażania nowych funkcjonalności, integracji z innymi systemami oraz oczywiście stabilność w przypadku awarii. Dlatego często stosuje się rozwiązania, w których system centralny jest instalowany w tzw. architekturze rozproszonej, na kilku serwerach mamy różne funkcjonalności, aby w przypadku awarii lub niedostępności jednostki, system cały czas działa.

Należy pamiętać także o zapewnieniu niezawodności w przypadku dostępu do sieci publicznej (PSTN). Bramki głosowe powinny być zdublowane lub przynajmniej powinniśmy mieć dwa trakty do wyjścia do PSTN w lokalizacjach centralnych lub regionalnych. Należy pamiętać, że w przypadku telefonii IP staramy się centralizować rozwiązania, czyli użytkownicy mają dostęp do sieci telefonicznej przez jeden centralny styk lub w polskich realiach poprzez styki w poszczególnych strefach numeracyjnych (49 stref). Takie założenia stosuje się w dużych organizacjach. W mniejszych firmach, gdzie mamy także do czynienia z dużym rozproszeniem jednostek, możemy skonfigurować lokalne wyjścia do sieci PSTN na każdym routerze WAN. W takim przypadku łącza analogowe lub ISDN służą jako punkt styku z siecią PSTN dla połączeń przychodzących i wychodzących z jednostki. Połączenia pomiędzy placówkami wewnątrz firmy realizowane są poprzez łącza WAN.

Tematem, który często pojawia się podczas wdrożeń telefonii IP w dużych firmach, są połączenia na numery specjalne, np. 112, 997, 998, 999. W takim przypadku z reguły podłącza się do routera WAN w każdej z placówek jedną linię miejską dla zapewnienia połączeń alarmowych, aby użytkownicy mogli zostać połączeni z odpowiednim centrum alarmowym. Wynika to z tego, że w Polsce nie ma jeszcze systemu centralnego do rozpoznawania i przekazywania połączeń alarmowych do najbliższej jednostki odpowiedzialnej za przyjmowanie takich zgłoszeń.

W dużych firmach, w przypadku wdrażania systemu telefonii IP, prowadzone są często dyskusje dotyczące planu numeracyjnego. Czy zachować istniejący plan numeracyjny czy go dostosować do nowych warunków? Jak powinno następować wybieranie numerów – numeracja skrócona wewnątrz jednostki lub regionu, połączenia międzymiastowe? Temat ten jest bardzo złożony, powinniśmy pamiętać jednak o podstawowej zasadzie, plan numeracyjny powinien być intuicyjny i prosty, gdyż technicznie dużo rzeczy możemy zrealizować, ale tworzenie później specjalnych telefonicznych książek adresowych mija się z celem, gdyż z reguły nikt z tego nie korzysta.

Wybór telefonów
Po zaprojektowaniu systemu centralnego i schematu realizacji połączeń do sieci PSTN, możemy przystąpić do etapu doboru aparatów telefonicznych. Wielu dostawców oferuje różne typy aparatów, od najbardziej zaawansowanych pozycjonowanych dla osób zarządzających w firmie po aparaty prostsze przygotowane do standardowej pracy.

Od strony technicznej należy zwrócić uwagę, czy aparaty telefoniczne obsługują protokoły sieci IP, takie jak Quality of Service, czy można zasilać z przełączników Ethernet (Power over Ethernet). Warto sprawdzić, jakie są możliwości ich integracji z siecią, a ściślej z przełącznikami danego producenta. Przy doborze funkcjonalności biznesowej aparatów brane są pod uwagę różne kryteria, m.in.: możliwość integracji z aplikacjami biznesowymi w firmie (duży ekran ciekłokrystaliczny, na którym mogą być wyświetlane informacje z systemów produkcyjnych czy też możliwość podłączenia kamery internetowej do połączeń wideo).

Analiza aplikacji
W ostatniej fazie wdrożenia dokonujemy analizy aplikacji współpracujących z systemem telefonicznym. Niektóre z nich są dość proste w implementacji, bo stanowią dodatkowy komponent systemu i nie mają bezpośredniego wpływu na procesy biznesowe. Do tego typu zaliczamy pocztę głosową, systemy telekonferencyjne jak i systemy typu IVR. Przykładem systemu bezpośrednio wpływającego na procesy biznesowe jest Call Center. Każda z wymienionych aplikacji ma możliwość integracji z dobrym systemem telefonicznym w pełnym zakresie. Co więcej, producenci systemów telefonicznych również mają takie aplikacje w swojej ofercie, dzięki czemu możemy pokazać dodatkowe wartości spójnego systemu komunikacyjnego w firmie.

W przypadku samego procesu migracji podstawowym wymaganiem jest przygotowanie sieci, a następnie implementacja systemu centralnego. Z reguły odbywa się to w środowisku laboratoryjnym, jednak już z uwzględnieniem docelowej konfiguracji sieci. Jeśli system centralny jest gotowy i mamy skonfigurowane również łącza do sieci PSTN, możemy podłączać telefony. Firmy z reguły migrują całe lokalizacje do telefonii IP podczas jednego okna serwisowego lub w czasie wolnym od pracy. Jest to najłatwiejszy sposób migracji, nie musimy stosować dodatkowych mechanizmów w przypadku istnienia dwóch identycznych numerów telefonicznych na aparatach analogowych i nowych IP. Pracownicy firmy przychodząc do pracy rano korzystają już z nowego, w pełni sprawnego systemu telefonicznego.

Autorem tekstu jest Rafał Staś, inżynier systemowy w firmie Cisco.

PODZIEL SIĘ

BRAK KOMENTARZY

ZOSTAW ODPOWIEDŹ